België 2025 – Tussen recordfaillissementen en ondernemersvitaliteit

Het jaar 2025 zal in de annalen van de Belgische economie blijven voortleven als een krachtig paradoxaal jaar: in de schaduw van een uitzonderlijk hoog aantal faillissementen bleef het land talrijke nieuwe ondernemingen zien ontstaan, gedragen door ambitie, innovatie en een hardnekkige ondernemerszin.

Een scherp contrast: recordfaillissementen versus aanhoudende oprichtingen

Enerzijds tonen de officiële cijfers een moeilijke realiteit: in 2025 werden in België bijna 11.665 ondernemingen failliet verklaard, een stijging van ongeveer 5,4% tegenover 2024 en het hoogste niveau in meer dan tien jaar.

Deze faillissementen, verspreid over vrijwel alle economische sectoren, gingen gepaard met het verlies van bijna 30.000 arbeidsplaatsen, vooral in de dienstensector, de handel en de horeca.

Toch vertelt deze sombere statistiek niet het volledige verhaal.

Terwijl sommige ondernemingen hun deuren sloten, bleef het Belgische ondernemersweefsel kloppen op het ritme van nieuwe oprichtingen.

Volgens de meest recente publicaties van Statbel bleef het aantal btw-plichtige ondernemingen – met andere woorden, nieuw opgerichte en juridisch actieve vennootschappen – hoog: meer dan 115.000 nieuwe structuren zagen in de loop van het jaar het licht, met maandelijkse pieken zoals 15.881 oprichtingen in april 2025 en 14.632 in oktober.

Een economisch weefsel in vernieuwing

Meer dan louter cijfers vertellen deze oprichtingen een verhaal van veerkracht en aanpassingsvermogen.

Zelfstandigen en dienstverleners

Veel nieuwe inschrijvingen zijn afkomstig van zelfstandigen, digitale consultants, coaches en vrije beroepers – vaak aangetrokken door de flexibiliteit van de markt en de mogelijkheden van digitalisering.

De opmars van digitalisering en innovatie

IT, e-commerce, digitale diensten en activiteiten rond databeheer en cybersecurity behoren tot de meest dynamische segmenten.

Toenemende aandacht voor de energietransitie

Ondernemingen actief in ecologische oplossingen – laadpalen, energie-audits, hernieuwbare energie – getuigen van een verschuiving naar duurzamere economische modellen.

In hun geheel weerspiegelen deze nieuwe structuren een minder traditioneel ondernemingsmodel: vaak digitaal, snel op te starten en flexibel aanpasbaar.

Voorbij de cijfers: een genuanceerde dynamiek

De tegenstelling tussen faillissementen en oprichtingen mag niet worden gezien als een louter teken van kwetsbaarheid of crisis, maar eerder als een diepgaande hertekening van het Belgische economische landschap.

De vele faillissementen zijn het gevolg van duidelijk identificeerbare factoren: kostenstijgingen, hoge rentevoeten, toenemende concurrentie en het wegvallen van steunmaatregelen na de pandemie. Vooral traditionele sectoren met hoge vaste kosten worden hierdoor getroffen.

Daartegenover staat dat de sterke oprichtingsdynamiek wijst op een hernieuwde ondernemingswil en de opkomst van flexibelere activiteiten, vaak gericht op diensten, digitalisering en nieuwe marktovergangen.

Een lezing van de Belgische economie vandaag

Als men deze situatie in een metafoor zou vatten, dan misschien die van een bos in verandering: sommige oude takken buigen onder de wind van economische tegenwind, maar nieuwe scheuten breken door de bodem, gedragen door het licht van vernieuwende ideeën.

Deze scheuten – kleine zelfstandige ondernemingen, digitale start-ups of groene bedrijven – belichamen een economische energie die niet dooft, maar zich heruitvindt.

Het jaar 2025 in België kan niet worden herleid tot de onrust rond faillissementscijfers, noch tot louter digitaal optimisme. Het is de optelsom van twee bewegingen: eindes en nieuwe beginnen, pijnlijke verliezen en tastbare hoop.

In dit complexe economische toneel spelen de accountant, de strategisch adviseur en de mentor van ondernemers een essentiële rol: projecten begeleiden, trajecten beveiligen en ervoor zorgen dat de nieuwe scheuten van vandaag niet de faillissementen van morgen worden.